Konflikt zbrojny w Ukrainie, zapoczątkowany aneksją Krymu przez Rosję w 2014 roku i eskalowany inwazją 24 lutego 2022 roku, stanowi jedno z najpoważniejszych wyzwań dla ładu międzynarodowego od zakończenia zimnej wojny. Agresja przeciwko Ukrainie podważyła podstawowe zasady prawa międzynarodowego, w tym suwerenności państw, nienaruszalności granic oraz zakazu użycia siły zapisane w Karcie Narodów Zjednoczonych. Działania Rosji stanowią bezpośrednie naruszenie zasad systemu bezpieczeństwa zbiorowego opartego na ONZ. Brak skutecznej reakcji mechanizmów ONZ – wynikający m.in. z prawa weta stałych członków Rady Bezpieczeństwa – ujawnił ograniczenia obecnego systemu globalnego zarządzania kryzysami. Konflikt wywołany przez Rosję stworzył niebezpieczny precedens, mogący zachęcać inne państwa do rewizjonistycznej polityki siłowej. Wojna doprowadziła do gwałtownego wzrostu wydatków obronnych w Europie oraz wzmocnienia struktur NATO. Państwa wschodniej flanki Sojuszu zwiększyły obecność wojskową, a Finlandia i Szwecja zdecydowały się na przystąpienie do NATO, odchodząc od wieloletniej polityki neutralności. Istnieje zatem potrzeba podjęcia próby odpowiedzi na pytanie jak konflikt zbrojny wpłynie na zakres i charakter kształtowania się bezpieczeństwa europejskiego. Dlatego z inicjatywy Rady Naukowej w dniu 15 kwietnia w siedzibie Stowarzyszenia Współpracy Polska – Wschód w Warszawie odbyła się Międzynarodowa Konferencja Naukowa Konflikt zbrojny w Ukrainie i jego konsekwencje dla bezpieczeństwa europejskiego / The Armed Conflict in Ukraine and its Implications for European Security. Współorganizatorami Konferencji były: Katedra Polityk Unii Europejskiej Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego oraz Wydział Prawa i Bezpieczeństwa Akademii im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim. Otwierając obrady Prezes mgr Józef Bryll poinformował, w jaki sposób Stowarzyszenie zaadaptowało formy swoich działań do zmienionej przez wojnę sytuacji w Europie. Z kolei Przewodnicząca Rady Naukowej dr hab. Kinga Machowicz, prof. KUL wyraziła zadowolenie z tego, że zaproszenie do współpracy przyjmują kolejne zagraniczne uniwersytety cieszące się wysoką renomą w środowisku akademickim.

 Obrady podzielono na trzy panele. Dzięki doświadczeniu ich moderatorów stworzono warunki do rozwinięcia ożywionej dyskusji o konieczności weryfikacji paradygmatów wyznaczonych w naukach o polityce i stosunkach międzynarodowych jeszcze w XX i pierwszej dekadzie XXI wieku:

Panel Strategiczne partnerstwo. Moderator: Prof. dr hab. Walenty Baluk

Prof. dr hab. Józef Tymanowski – Wiceprezes Stowarzyszenia Polska-Wschód, Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim

„Znaczenie partnerstwa strategicznego Polski i Ukrainy dla bezpieczeństwa europejskiego”

Prof. dr hab. Marek Pietraś – dyrektor Instytutu Stosunków Międzynarodowych, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

„Partnerstwo strategiczne Polska-Ukraina jego wpływ na stabilność w Europie

Dr hab. Iryna Pavlenko, Uniwersytet Warszawski

„Ukraina i UE – razem: zalety i perspektywy integracji”

Dr hab. Vadym Zheltovskyy, prof. ucz., Uniwersytet Warszawski

„Wsparcie Polski dla akcesji Ukrainy w kontekście procesu sekurytyzacji polityki rozszerzenia UE”

Dr hab. Marta Jas-Koziarkiewicz, prof. ucz., Uniwersytet Warszawski

„Rola i znaczenie Ukrainy w polityce bezpieczeństwa Unii Europejskiej

Dr. Gediminas Kazėnas, Mykolas Romeris University, Institute of Management and Political Science, Vilnius

„Transformacja polityki obrony narodowej na Litwie po 2014 r.”

Panel Wpływ konfliktów zbrojnych na stosunki międzynarodowe.

Moderator: Prof. dr hab. Marek Pietraś

Prof. dr hab. Walenty Baluk, dyrektor Centrum Europy Wschodniej, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie

„Napaść zbrojna Rosji na Ukrainę w latach 2014 – 2026 w kontekście bezpieczeństwa Europy Środkowo-Wschodniej”

Dr hab. Roman Tomaszewski, prof. UP, Uniwersytet Pomorski w Słupsku

„Ewolucja elit ukraińskich a budowa państwa w perspektywie przełomu XX i XXI wieku”

Professor, Ful Doctor of Economics, Illya Khadzhynov, Rector Vasyl’ Stus Donetsk National University

“The place and role of Ukraine in ensuring the EU’s external economic security”

Prof. Ganna Duginets, Doctor of Economic Sciences, Professor, Head of The World Economy Department at Kyiv National University of Trade and Economics; Larysa Sarkisian, phD in Economics Professor, State University of Trade and Economics

“EU Defense Industry Policy and Green Competitiveness: The Case of Ukraine”

Prof. Dr hab. Denys Mykhailyk, Pierwszy Prorektor, Zaporoski Instytut Ekonomii i Technologii Informacyjnych (ZIEIT)

„Marketing bezpieczeństwa: kształtowanie atrakcyjności inwestycyjnej przygranicznych regionów Ukrainy w ramach partnerstwa strategicznego z Polską”

Dr hab. Anna Jach, prof. UJ, Uniwersytet Jagielloński

„Spin dyktatura jako forma rządów w warunkach III fali autokratyzacji. Kazus Rosji”

Panel Zmagania o bezpieczną cyberprzestrzeń. Moderator: Prof. dr hab. Józef Tymanowski

Dr hab. Kinga Machowicz, prof. KUL, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II

„Wpływ antynomii cyfryzacji na bezpieczeństwo europejskie w sytuacji trwającego konfliktu zbrojnego”

Dr Andrzej Skwarski, Akademia im. Jakuba z Paradyża w Gorzowie Wielkopolskim

„Skutki rosyjskiej dezinformacji wobec Ukrainy dla Polski i Europy”

Mgr Radosław Kardaś, Naczelnik Wydziału Kompetencji Cyfrowych, Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych, Ministerstwo Cyfryzacji; mgr Marcin Chmurski, Radca, Wydział Zaawansowanych Kompetencji Cyfrowych, Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych, Ministerstwo Cyfryzacji

„Dezinformacja w kraju przyfrontowym – wyzwania i działania”